کوله‌سیستیت یا التهاب کیسه صفرا، شایع‌ترین عارضه سنگ صفراست و بیشتر بیماران را با درد شدید و تب به اورژانس می‌آورد. این بیماری اگر به‌موقع درمان نشود، ممکن است به عوارض جدی منجر شود. در این مقاله انواع، علائم و درمان کوله‌سیستیت را توضیح می‌دهیم.
کوله‌سیستیت چگونه ایجاد می‌شود؟
در بیشتر موارد، سنگی در گردن کیسه صفرا یا مجرای سیستیک گیر می‌کند و راه خروج صفرا را می‌بندد. صفرای گیرافتاده دیواره کیسه را تحریک می‌کند و التهاب، تورم و گاهی عفونت ایجاد می‌شود. نوع کمتر شایع آن، کوله‌سیستیت بدون سنگ است که بیشتر در بیماران بستری بدحال، پس از جراحی‌های بزرگ یا سوختگی دیده می‌شود. آشنایی با سنگ صفرا را در راهنمای کیسه صفرا و سنگ صفرا ببینید.
علائم کوله‌سیستیت حاد
- درد شدید و ثابت در سمت راست و بالای شکم که بیش از شش ساعت طول می‌کشد
- افزایش درد با نفس عمیق یا فشار زیر دنده راست
- تب و گاهی لرز
- تهوع، استفراغ و بی‌اشتهایی
- درد که به شانه راست یا پشت تیر می‌کشد
تفاوت این درد با حمله ساده صفراوی، طولانی‌تر بودن آن و همراهی با تب است. الگوی درد کیسه صفرا را در درد کیسه صفرا کجاست؟ ببینید.
تشخیص
پزشک در معاینه ممکن است علامت مورفی را پیدا کند: هنگام فشار زیر دنده راست، بیمار از درد نفس خود را حبس می‌کند. آزمایش خون معمولاً افزایش گلبول‌های سفید و گاهی آنزیم‌های کبدی را نشان می‌دهد. سونوگرافی، سنگ، ضخیم شدن دیواره کیسه صفرا و مایع اطراف آن را نشان می‌دهد. در موارد مشکوک، سی‌تی‌اسکن یا اسکن هسته‌ای انجام می‌شود.
درمان
بیماران مبتلا به کوله‌سیستیت حاد معمولاً بستری می‌شوند. درمان اولیه شامل ناشتایی، سرم، مسکن و آنتی‌بیوتیک است. درمان قطعی، برداشتن کیسه صفرا با لاپاراسکوپی است که امروز ترجیحاً در همان بستری و در چند روز اول انجام می‌شود، چون تأخیر طولانی ممکن است عمل را به دلیل چسبندگی سخت‌تر کند. در بیمارانی که شرایط عمومی مناسبی برای جراحی ندارند، کیسه صفرا موقتاً با لوله از راه پوست تخلیه می‌شود. جزئیات عمل را در جراحی لاپاراسکوپی کیسه صفرا آورده‌ایم.
عوارض و کوله‌سیستیت مزمن
اگر کوله‌سیستیت حاد درمان نشود، ممکن است به گانگرن یا مرگ بافت کیسه صفرا، آبسه، سوراخ شدن و پریتونیت منجر شود که خطرناک است. حملات خفیف و مکرر التهاب، به کوله‌سیستیت مزمن منجر می‌شود که در آن دیواره کیسه صفرا ضخیم و جمع می‌شود و حملات درد و سوء‌هاضمه مکرر است. درمان این حالت هم برداشتن کیسه صفراست. برای پیدا کردن جراح، جراح کیسه صفرا خوب در تهران، جراح کیسه صفرا خوب در مشهد و جراح کیسه صفرا خوب در شیراز را ببینید.
پرسش‌های رایج
آیا کوله‌سیستیت با آنتی‌بیوتیک خوب می‌شود؟
آنتی‌بیوتیک التهاب را موقتاً کنترل می‌کند، اما احتمال برگشت زیاد است و درمان قطعی جراحی است.
کوله‌سیستیت چند روز بستری دارد؟
معمولاً چند روز، و در صورت عمل لاپاراسکوپی، یکی دو روز پس از عمل.
آیا کوله‌سیستیت اورژانسی است؟
بله، نیاز به مراجعه فوری و معمولاً بستری دارد.
جمع‌بندی
کوله‌سیستیت التهاب کیسه صفرا به دلیل گیر کردن سنگ است و با درد طولانی زیر دنده راست، تب و تهوع همراه است. درمان شامل بستری، آنتی‌بیوتیک و برداشتن کیسه صفرا با لاپاراسکوپی در چند روز اول است.
جراح کیسه صفرا در شهرهای مختلف
مطالب مرتبط
این مطلب برای آگاهی عمومی نوشته شده و جای معاینه و تشخیص پزشک را نمی‌گیرد.